شناسایی عوامل مؤثر بر سرمایه اجتماعی مدیران در سازمان‌های ایرانی-اسلامی (پژوهشی آمیخته در آموزش و پرورش)

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته دکتری مدیریت آموزشی دانشگاه تهران

2 دانش‌آموخته دکتری تاریخ گرایش تاریخ اثنی‌عشری دانشگاه ادیان و مذاهب

3 دانشجوی کارشناسی ارشد تاریخ و فلسفه آموزش و پرورش

4 استادیار، گروه مدیریت، دانشگاه پیام نور تهران، تهران، ایران.

چکیده

یکی از فرآیندهای مهم مدیریت منابع انسانی در سازمان‌های آموزشی، توسعه سرمایه اجتماعی مدیران است. سرمایه اجتماعی می‌تواند به مدیران آموزشی در دستیابی به اهداف و اثربخشی آموزش‌وپرورش کمک ‌کند. بنابراین پژوهش حاضر با هدف شناسایی عوامل مؤثر بر سرمایه اجتماعی مدیران در سازمان‌های ایرانی-اسلامی در آموزش‌وپرورش انجام شده است. در این پژوهش از روش آمیخته (کیفی– کمی) با راهبرد اکتشافی متوالی استفاده شد. جامعه پژوهش در بخش کیفی، کلیه صاحب‌نظران، اساتید و خبرگان حوزه منابع انسانی و آشنا با مباحث سرمایه اجتماعی در آموزش‌وپرورش بود که با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند مبتنی بر گلوله‌برفی با 20 نفر از آنها مصاحبه شد. جامعة آماری در مرحلة کمی همة مدیران ارشد و میانی ادارة آموزش‌وپرورش شهر تهران بودند که با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای 459 نفر به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار پژوهش در مرحله کیفی مصاحبه نیمه‌ساختاریافته و در مرحله کمی پرسشنامه محقق‌ساخته بود. برای تحلیل اطلاعات در قسمت کیفی از ‌روش کدگذاری باز و محوری و در قسمت کمی از روش‏های تحلیل توصیفی، تحلیل همبستگی و تحلیل معادلات ساختاری (تحلیل عاملی تأییدی مرتبه‌دوم) استفاده شد. نتایج نشان داد عوامل مؤثر بر سرمایه اجتماعی مدیران آموزش‌وپرورش عبارتند از: پشتیبانی و شبکه‌سازی، تعامل و ارتباطات، مدیریت استعداد و توسعه مدیران، فعالیت‌های فوق برنامه، بهسازی منابع انسانی، عوامل مدیریتی و عوامل سازمانی. در قسمت کمی نیز نتایج تحلیل عاملی تأییدی مرتبه‌دوم و تحلیل مدل معادلات‌ ساختاری با رویکرد حداقل مجذورات جزئی اعتبار مدل را مورد تأیید قرار داد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات